Uspokojenie cen ropy naftowej

Od 1 grudnia 2008, gdzy ceny papierów futures ropy WTI spadły na stałe poniżej 50 $/bbl i ustabilizowały się w paśmie 35 – 50 $. Nic wielkiego się nie dzieje, ropa po prostu raz tanieje raz drożeje. Dzieje się to jednak w paśmie fundamentalnym cen - w określaniu ceny ropy dominują czynniki popytu i podaży, a nie spekulacji finansowej czy "czynnik strachu".

Kiedyś (w tym występie w TVN CNBC i w tym komentarzu z przełomu listopada i grudnia) przewidywałem, że pasmo fundamentalne przy obecnym bilansie popytu i podaży mieści się między 30 a 50 $/bbl.

Element spekulacyjny znacząco osłabł. Widać to przede wszystkim po poziomie inwestycji spekulacyjnych. Systematycznie mierzy je Phillip Verleger. Jego zestawienie zaangażowania dwóch wielkich funduszy inwestycyjych (Dow Jones AIG i Goldman Sachs Commodity Index) pokazuje znaczące zmniejszenie ilości środków zainwestowanych w papiery ropy naftowej i produktów. 20 stycznia mieliśmy do czynienia z $94 miliardami, gdy rok temu fundusze te operowały wielkością prawie dwukrotnie większą – $174 miliardami. Cenz mieliśmy wtedy ponad 2;krotnie wyższe – średnio 94 $/bbl w styczniu 2008r. (42 $/b średnia w styczniu 2009).

Ja widać na wykresie – szczyt inwestycyjny przypadł na wiosnę 2008 r. i trwał do lipca 2008 r. - wtedy kapitał zaczął się gwałtownie wycofywać i ceny spadały równie gwałtownie (z 145,18 $ w dniu 14 lipca do 35,4 $ w dniu 15 grudnia)

Cenę ciągnie w dół bardzo słabe wykorzystanie mocy rafineryjnych w USA, które osiągnęło 82,5%, czyli wartości podobne do jesieni 2008, gdy region Zatoki Meksykańskiej został zdemolowany przez huragany Gustaw i Ike. Kolejne firmy ogłaszają abo zamknięcie rafinerii albo przerwy na remonty techniczne (Valero i ConocoPhillips – dwie największe firmy rafineryjne w USA). Nie ma się co dziwić. W ciągu ostatnich miesięcy działały na ujemnych marżach rafineryjnych, czyli sprzedały litr benzyny taniej niż kupowałi litr ropy.

Ciekawym zjawiskiem jest odwrócenie się spreadu WTI – Brent, który najczęściej jest dodatni, to znaczy West Texas Intermediate jest droższy. Tradycyjnie WTI była droższa od Brentu w ciągu ostatniej dekady ok. 1,5 – 2,50 $/bbl. Jednak obecnie ropy, z których otrzymuje się dużo benzyny tracą na wartości, gdyż popyt na nie maleje z powodu zwiększonego zużycia biopaliw (w USA głównie ethanol). Dlatego cięższe gatunki (jak Brent, ale także Urals, na którym pracuja polskie rafinerie jest wyżej wyceniany.

Ostatnio mieliśmy do czynienia z takim zjawiskiem między marcem i lipcem 2007 r., kiedy podstawowym czynnikiem odwrócenia proporcji były remonty rafinerii, odbierających fizycznie ropę z Cushing (Oklahoma), głównego punktu dostaw ropy, którą się handluje na NYMEX. Amiast odstarczać ropę do przerobu traderzy zaczęli ją tam magazynować.

Dzisiaj różnica ta wynosi 4 $/baryłke, jednak 15 stycznia osiągnęła rekordową różnicę 11,5 $/bbl. Dzisiaj wyjaśnia się tę różnicę wielkością zapasów w Cushing, które są bardzo wysokie, gdyż mamy rynek contango, papiery na przyszłe miesiące są droższe od dzisiejszych. Zachęca to do magazynowania.

Tak więc na rynku ropy - jak na razie - spokojnie.

- - - - -
źródła: Philip Verleger i EIA